COVID-19 DAN KEYINGI O'PKA FIBROZINI KOMPYUTER TOMOGRAFIYASI YORDAMIDA BAHOLASH: KLINIK VA FUNKSIONAL KO'RSATKICHLAR BILAN KORRELYATSIYA

Аннотация

Maqsad: COVID-19 pnevmoniyasidan so'ng rivojlangan o'pka fibrozining kompyuter tomografiya (KT) ko'rsatkichlarini prospektiv o'rganish hamda ular bilan o'pka funksiyasi (FVC, DLCO) va jismoniy chidamlilik ko'rsatkichlari o'rtasidagi statistik bog'liqlikni aniqlash.

Material va metodlar: COVID-19 tashxisi tasdiqlangan va kasalxonadan chiqarilgandan keyin kuzatuvga kirgan 148 nafar bemorga (82 erkak, 66 ayol; o'rtacha yosh 54,8±14,6 yil) chiqishda, 1, 3 va 6 oydan so'ng yuqori aniqlikdagi KT (HRCT) tekshiruvi o'tkazildi. KT fibroz ko'rsatkichi foiz tutash sifatida miqdoriy baholandi; o'pka funksiyasi spirometriya (FVC, FEV1), DLCO va 6 daqiqalik yuriш testi (6DYS) orqali o'rganildi. Statistik tahlil SPSS 27.0 va MedCalc 20.0 dasturlarida amalga oshirildi.

Natijalar: 6 oylik kuzatuvda 148 bemorning 61,5% da (n=91) o'pka fibrozining KT belgilari saqlandi. KT fibroz tutash foizi va FVC o'rtasida kuchli teskari korrelyatsiya aniqlandi (Pearson r=−0,74, p<0,001). Og'ir fibroz (<10% dan >25%) guruhida FVC o'rtacha 87,4% dan 59,2% ga (p<0,001), DLCO esa 84,1% dan 52,7% ga tushdi (p<0,001). 6 oyda progressiv fibroz bashoratida KT + klinik ko'rsatkichlar kombinatsiyasi eng yuqori AUC=0,92 ko'rsatdi.

Xulosa: COVID-19 dan keyingi o'pka fibrozida HRCT ko'rsatkichlari o'pka funksiyasi va jismoniy holat bilan statistik jihatdan ishonchli bog'liqlikka ega. KT miqdoriy baholash asoratlarni erta aniqlash, prognoz belgilash va reabilitatsiya rejasini tuzishda asosiy instrumental usul bo'lib xizmat qiladi.